O'r Mynydd i'r Môr

Ein prosiect cyntaf yng nghanolbarth Cymru yn gyfle i ddangos bod modd sicrhau dyfodol gwahanol i dir a môr, sy’n gweithio i bobl a byd natur.

Menter ydy O’r Mynydd i’r Môr sydd â’r nod o adfer ecosystemau ffyniannus ac economi lleol gwydn, ar raddfa na welwyd erioed o’r blaen yn Prydain.

Bydd y project yn dod ag un ardal di-fwlch, llawn byd natur, sy’n ymestyn o fryniau Pumlumon – yr ardal uchaf yng nghanolbarth Cymru – i lawr drwy gymoedd coediog i aber Dyfi ac allan i Fae Ceredigion, ynghyd. O fewn pum mlynedd bydd yn cynnwys o leiaf 10,000 hectar o dir a 24,800 hectar o fôr.

Bydd O’r Mynydd i’r Môr yn cynnwys:

  • adfer prosesau naturiol sy’n darparu’r gweithrediadau ecolegol yr ydym i gyd yn dibynnu arnyn nhw
  • dod a chymunedau ynghyd i greu gweledigaeth ar y cyd ar gyfer y dyfodol
  • cefnogi’r economi lleol er mwyn arall-gyfeirio a sefydlu mentrau newydd sy’n seiliedig ar fyd natur.

O ganlyniad, bydd mwy o gyfleoedd i gymunedau ac ymwelwyr â chanolbarth Cymru ailgysylltu gyda threftadaeth naturiol a diwylliannol cyfoethog yr ardal.

www.ormynyddirmor.cymru

Cydbwysedd arloesol

O lunio egwyddorion sefydlol y GIC i ddyfeisio technolegau sydd wedi lledaenu ledled y byd, mae gan Gymru hanes hir o arwain y ffordd gyda syniadau newydd.

Yn yr unfed ganrif ar bymtheg, cyhoeddodd y mathemategydd Robert Recorde lyfr yn cynnwys y defnydd cyntaf o’r arwydd hafal (=). Erbyn hyn, dyma symbol byd-eang cydbwysedd.

Mae O’r Mynydd i’r Môr yn gyfle i gymunedau canolbarth Cymru ddod o hyd i synnwyr newydd o gydbwysedd, rhwng menter dynol a gweddill byd natur.

Mae cais llwyddiannus i’r Rhaglen Tirluniau mewn Perygl yn golygu bod £3.4 miliwn o ariannu wedi ei sicrhau ar gyfer O’r Mynydd i’r Môr dros bum mlynedd.

Dyma arian newydd, o’r tu allan i Gymru. Bydd yn cefnogi ymdrech sylweddol, cynaledig i greu cyfleoedd newydd yn ardal y project, ac isadeiledd i wireddu newid i’r dyfodol.

Dad-ddofi Prydain sy’n arwain ffurfio’r prosiect mewn cydweithrediad â Coed Cadw. Maent yn gyfrifol am gyflawni amcanion O’r Mynydd i’r Môr ochr yn ochr â phartneriaid eraill y prosiect, ecodyfi, Cymdeithas Cadwraeth y Môr, Ymddiriedolaeth Natur Sir Drefaldwyn, Cyfoeth Naturiol Cymru (CNC), Ardal Cadwraeth Arbennig Forol, RSPB Cymru, Sefydliad Waterloo, Sefydliad Tir Gwyllt Cymru a Cadwraeth Morfilod a Dolffiniaid.

Arwain yn lleol

I wireddu gweledigaeth ar y raddfa hon, mae angen ymdrech cydlynol rhwng tirfeddianwyr, cymunedau, ffermwyr, pysgotwyr, coedwigwyr, cyrff cyhoeddus, cyrff anllywodraethol, busnesau ac arbenigwyr perthnasol.

Mae partneriaeth O’r Mynydd i’r Môr a arweinir yn lleol yn cael ei sefydlu i gyd-reoli’r project gydag endid gyfreithiol sy’n caniatáu rhannu refeniw a buddion eraill.

Bydd pobl leol – gwarchodwyr y tir a’r môr, a’r gymuned ehangach – yn chwarae rhan hanfodol mewn llunio a chyd-gynllunio’r project. 


“O’m safbwynt i, dyw e ddim yn ymwneud â’r amgylchedd yn unig, neu ecoleg, na bywyd gwyllt – yr un mor bwysig yw ecoleg ddynol, a chymuned, a diwylliant.” - Huw Denman, Coedwigwr

Beth nesaf?

Gyda’r arian wedi ei sicrhau, mae’r prosiect wedi penodi cyfarwyddwr prosiect, Melanie Newton. Os hoffech chi gadw mewn cysylltiad gydag O’r Mynydd i’r Môr, gallwch arwyddo i gael y diweddaraf ar e-bost ar www.ormynyddirmor.cymru

Ac os hoffech chi weld mwy o brosiectau fel O’r Mynydd i’r Môr yn siâp, cefnogwch Dad-ddofi Prydain.